پرسێیاره کان
ئیره ]ی عیبادی ( هه واری سنه )
له مه ترسی
گه رووی بۆچکدا
زۆر
سێره
له کام کانیاو
گوزه ی هه سته کانۆ پڕ کردووه؟
کام گوڵ
ده سته کانتی گوشاوه
که بۆنی شه راب ده دات!
وڵام
نێگایێکی روون و تاڵه
ده ستی شه و ه زنگ
به عه بایێکی ر ه شه وه
له سه ر شانی
بێ وچان دێته خواره وه
شه ڵاخ
هاوار
هاواری شه ڵاخ !
پڕم له نا باوری
ئه م ویشکه ساڵه
که میهره بانی تێدا جێ نابێته وه
له کام وه ر زدا
بێ تۆ ده گه رێ؟
ره شه مه ، ره شه با و ره شه هه ره س
نا، نا
ره شکوژی وشه کان
چ گژه بایێکهعه شق
که ده نگی زه نجیره کان
گۆی قه فه سی که ڕ کردووه!
پێتان خۆش بۆ
له ژێر گۆمی بۆ گه نا
بخنکم!
له بیرتان نه بۆ
ئه م ئاگره راست و خۆ باڵا د ه کا
و شه و چڵ چرای یاده کانی نووسیوه
زیندان سه ر و خواره و
کۆشکه کان ڵار ده گه رن
بۆمه له رزه دایگرتووم!
بروا
لێ دانی کاته کان
ده قی دڵی منه
یان رۆژ مێری سه و نه خون؟
بۆنی پیسی داڵه کان دێ
نه هاتێت
تا له گه ڵ بێ هوایی دا
هه ناسه هه ڵکێشین؟
به چاوت که پڕه له خۆشه ویستی په پوله
سه ر رێژی خه فه تم! سنه 25/2/87هه وار گه ی سۆیسه ن
ئیره ج عیبادی
نۆی ، نا تازه وه کوو نازه کانت
شه و ناژمرێت
رۆژیش ده چێته وه بۆ گه یشین
دووانزه ده گاته وه یه ک
پێم بڵی: چه نده ئاواتی پێ نه گه یشت
ن ده گاته وه یه ک؟
رێگابرێن ئاسایی نیه!
یه که م جار ئا ماژه م پێ کردێ!
له ژێر شه پۆلێ ته نیایی دا خه م ،دووری، تاسه و چاوه روانی
له یه ک وه رزدا جێ نابێته وه!
سۆ یسه ن هه وار گه ی ئاوری ده وێ بۆ فرین!
هه موو داره کان له یه ک رۆژ میردا سه ۆز ده پۆشن
دوانزه جێم نا هێلی
دێت و ده روا و
من له ئاسوی دڵ ته نگی دا
ته مه نه کانی به سه ر چووم
به په له هه نگاو ده نم
بۆنی تۆ خانووه که می پڕ کردووه و
تۆ له سه فه ر دای!
10 نۆ رۆژی 87
تێنویه تێکی د ژوار و تاڵ
ئیره ج عیبادی
دڵ بۆ ئاوینه ی ده م و به یان
داره سپییه کانی ئه نگۆسته چاو نا ئارامه
له سه ر هه ڵدانی زینی هه ور
ئایا بیرۆکه ی باران رێ ده پێوێ؟
که را نه وه ستان
بێ ده نگی دووری راو ده نێ !
درێژهی بابهت...
ئیره جی عیبادی بناسین! ئیره جی عیبادی – له ساڵی 1337 هه تاوی له سنه دا- له کۆڵانی چوار باغ له دایک بوو. ئه و پۆڵه کانی سه ره تایی – ناوه ندی و دواناوندی خۆی له شاره کانی سنه - شیراز – مه شهه د و تاران ته واو کرد. له زانکۆی پارس دا زمانیئینگلیزی خوێند و بریار نامه و داکۆمنتی B.A به ده س هێنا. کاک ئێره ج بۆماوه ی یه ک ساڵ له هیندوستان – درێژه ی دا به خوێندنی مه سته ری زمانی ئینگلیزی. که دوای شۆرشی ئیسلامی له ئێراندا هه ڵگرایه وه بۆ ئه وێ.و بۆ به مامۆستای
درێژهی بابهت...
شه و ێک له ژێر چه تری نێگا
ئیره جی عیبادی
که س نا توانێت وه کوو تۆ
چراخانی چاوه کان بنووسی
له م مانگه شه وه دا
ئا گر و دڵ
بۆنی یادێکی به سه ر چوو ده دا
که دوو ده گه نه یه ک
دوو جێژنی تێک نه چوو
و.... درێژهی بابهت...
یه لدای سه بووری!
شیعری تازه له ئیره ج عیبادی
تۆ نوقم نابێت
باڵا ده که ی
مه یڵه و له هیمالیا بوو و
نه ت زانی له دریای دڵما
تاسه ت جێ نابێته وه
بۆ نام نووسی
شار نا ئارام
له شه قامه کانی ئنته رنێتدا پیاسه ده کا
به ره وشارۆچکه ی چاوه کانت دێم
ئه م تریفه تا به یانی
یه لدای سه بووری هاوار ده کا
سه دان هارمۆنیای تازه
له نێو قژه کانتا مۆسیقایه و
جێ ژوان دووپات ده کاته وه
ئه م هێڵه که سه رو نه خون ده روانێت
دوواین ره سته نیه
درک، درک گژه بایه و دایگرتومان!
له چاره نووسی گه رده لوولا یه که م مانگی
هاوێن هاتو و
ده بوو به یه ک سه د و ده
تا پیچه کان له رووباری هه تاو دا مه له که ن
چه ند هه زار چڕکه له ئامێزت بگرم
تا تاسه م لێت بشکێ؟
ئه م سه فه ره
بۆنی وشه ی تازه و ئه ر غه وانی خۆشه ویستی
ده دا !
ده پێم بلێ:
چه ند جام
به قه د باڵای هه سته کانت
ئارامم ده کاته وه و
ده م بات
تا به رزترین لووتکه ی دیدار
رووبار که جار، جار
موج ده خاته سه ر لێوه
ویشکی نانوێنی
له ترسی کام
برۆسکه کانت ده نگی نیه!
سه رما نارێکه و
قه تاره ی ئاواته کان
ده ست به س کراوه
ده بوو به ده ک سه دده
ته مه ن له چواررێان راناوه ستی
به فردێت و دێت
له چیرۆکی ئه م ماڵپه ره دا
ده توێته وه !
ئه م رووداوه
وه رزه کان نا
جڵی ئاسمانی ئێمه ی له به ر دایه و
له شوێنه نا دیاریه کان
هه ر هه ڵده قولێ !
به فرانباری - 86 سنهشیعرێک له به ر چاو له کورۆشی هه مه خانی
وه رگێر : ئیره ج عیبادی
سێبه ره که ت له سه ر جڵ گیر
و بۆنی جڵه کانت له جێگای جڵا
دیمه نی ته ری تۆ له هه ۆ له دا جێ ماوه
له ده ره وی خانوو
دڵم نا ئارام
شه قام له له شی باراندا ده گری
له ژێر چه ترا
ده ستێک له سه ر ده ستی ئه و دیار بوو
هاتمه وه بۆ ماڵ
پێستی سروه
سوور له لشی ده لاقه دا
تکه تکه ده ێرژایه خواره وه
سێبه ره که یم له لشی جڵ هه ڵگیری روت لابرد
بانگه وازێک له بۆنی گریان و هاوار هات
به ئه نگووستی خوێن ئاوی
دیمه نی ویشک و ره شی ئه و م
له نێو هه ۆ له دا سرێ
ئارامێشێک له گۆ ناما تکا
به ده ستێکی رووناک
جێگای جڵه کانم کرده وه
نه فتالین بۆنی بۆکه که ی له گه ڵ خۆیا برده بوو.
مو`سیقا نه بوو
ئه و چه تره وا
به ده ستی بارانه وه ده گه را
ده ر دێکی بێ ئه ستێره
ئه سمان ده پێوێ
شه واره ی جه سته یێکی نه دیار
ساعه تی
ژنانه دووپات ده کاته وهتو`م نه د ی
که به ده نگی پێه کانت
ئاوازت به ر ز
به ر ز
تاژیر لێوه کانم پێاسه ده کا
هێشا دڵ به هه ور
نا
به پرمه ی روباری وشه کان
سوار ده بێ
ئه م قطاره خه م جێ ده ێلی
تا گه یشتن!
پر چه کانت
که بو`نی ئاو ئاور ده ده ن
له باخچه به یان دا
رو` ئه که مه وه به نازتردن ده ق
تا دێقی ئێواره بێت!
دو قه فس
تا جاده ماوه
تا سێو پێ بگات !
له کام رێگا
شوێنی منو ون کرد
؛ح ده سته کانی نیلوفه ر
نا ئا رامن !
31/6/86
جوانترين موسيَقا
شيعري تازة لة ئيرة جي عيبادي
كه بانگم دة كة يَ
لة ناخم دا
هاوار دة خنكيَ
چه ولاَميَ
ديَتة نيَو چاوة رة شة كانت
ئة و كاتة وا
هة موو پرسيارةكانم
لة دة رياچة ي چاوة كانتا
ون دة كة ي!
ية ك جار بليَ نا
و من بدة بة دةستي پيامنَيراني با دا
چة ن كة رةت
شيعرة كانم دو پات دةكيَتة وة
تا تاسة ت ئاگادار بيَ
كة توَم خوَش ئة ويَ
گويَ بگرة
بوَ ليَ داني بالة شكاوة كاني وشة كانم
جاريَكي تر
لة نيَو شة واني بيَ جيَ زوا ن
هة نگاو هة لَگرة
تا خة مة كانمان ية ك گرن !
كة فيَرين لة گة لَ بالة كاني توَدا
جوان ترين موَسيقاية !
گولَان
ئة م بارانة
رؤّّذ و باخچة دة نووسي
ئة م بارانة
بة قة د هة وَ رة بة ر زة كاني
ماماتكة ي ئة ردة لاَن
بالَا دةكا ت و
بؤ گولَة سة و زة كاني عشيق
دة بيَتة چاره نووس
ئة م بارانة
لة ولَاتي ئاويية ر بؤ ئة رغة وانة كاني نة خة توو
كة بؤني ئة سپه كاني بيَ سوار دةدةن
لة بة يانية وة ماچ دةنيَريَ
ئاي تايَلة !
بؤ چه تريَكي تة مة ن سوتاو
مالأ ئاوييم ليَ نا كا؟
لة ژيرَ ئة م تاوة بارانة
هة نگاوة كاني بيَ وچان
لة جة هة نة مي ئةو به رة ةي شار دا
تا لؤتكة ي ياد دةمشواتة وة !
رة ستة ي نا دياري شيعَرة كانم
رةنگي باران و ئة رخة وان و بنارة تيَك چوة كاني
هة وت ئاسياويان گرتووة
نا , نا ! من رووباري ئة م چيرؤكة
لة ساتة كاني گولَاني خيالَئاوي
چول ناکم
تة ماشا كةن
ئة م مة لة بة بالَة كاني تة ر و بستراوة
شاخ لة سة ر شاخ
فريني دةويَ !
هة وتي گولَاني 86 ماماتكة
شة ريكي تا زة
سالَ هاية شة رة
شة ري شة قامة كان لة گة لَ هة نگاوة كاني تينوي من
شة ري بة ردي ئا ستة مي كاتة كان
لة گة لَ ئا ويني نة خه و توي من
بة لاَم توَئا م دوورگة ي بيَ وچانةبا رووگة ي ئاوي تة قة لَ دةدةيَ
تا ئاسماني توَلةم لة مپة ري نا بة رابة دا
چه تري لة سة ر سة رمان بێ
هه ر ته واوی نیه
ئة م شتةره ته واو نابيَت
شة ري نيَوان كاتة كاني زستاني دلَي من
لة گة ل َ ساتة كاني بة هاري ليَوةكانت
ئة و كاتة ئاگرينة كة بة فرة كانم دةكاتة ئاو
هة تاو كه سوار ئة نترنيتي بة ياني ديَ
شيرَي دةستة كا نت سة هوَلي دوةري دةشكيَني
َمنكة لة تة منة نمد ا لة شة ر بيَزار بووم
بوَ ئة وة ندة شة رم پێ خوۆشه
نا هيَلن شة رة ياخية كانم بوَت بنووسم
هه وارگة يَكي سيرة
ئة م رووبارة
!ئة هوورالة ميد اني
چولَ نة كراوي ئةم ئة وينة
تاريكي دايَگرتووم !
RSS
سازدانی دیمانه: خالید محهممهدزاده
ههر ئێستا له كوردستانی ئێران زیاترله ده بلاوكراوهی جیاواز له ئاستی ناوچهیی دا بلاودهبنهوه كه رهنگه بهشێكی زۆریشیان ههتاكوو ئێستاش نهناسراو بنو نهیانتوانی بێ له ئاستێكی گشتی دا سهرنجی خوێنهری كورد بۆلای خۆیان راكێشن، بهلام لێدوانی ههر جارهی چالاكڤانێكی ئهم بواره دهتوانێ باشترئاشنامان بكا به كوسپهكانو دهسكهوتهكانی كاری رۆژنامهوانی له كوردستانی ئێرانوله چاوپێكهوتنی ئهمجارهم دا ئیرهج عیبادی سهرنوسهری پێشووی حهوتوونامهیكهرهفتووم دواند كه سهرنجتان بۆ خوێندنهوهی دیدگاكانی لهم بارهیهوه رادهكێشم:
ئیرهج عیبادی سهرهتا چۆنیهتی دهست بهكاربوونی خۆی وهك سهرنوسهری كهرهفتوو بهمشێوه دهخاته روو:رۆژێك لهیلای مهدهنی كه خاوهن ئیمتیازهكهیهتی ناردیه شوینم. دیم بۆ خوی توانایی زۆری نیه. به داخهوه ئیمتیازی دهركردنی رۆژنامهی كوردی بهوانهی كه توانایی باشو ههستی كوردایهتیان ههیه نادهن كه چالاكانه رۆژنامه دهربكهن، مهگهر واسیتهیهكت ههبێ، پالپشتییهكهت ههبێ. ئهم خانمهش خوی مدیریتی خوێندوهو بهراستی دهسهلاتی رۆژنامهنووسی ههر نیه. ئێتر منیش له ژمارهی 30 تا 39(تازهترین ژماره) لهگهلیان كار دهكهم. ههولم داوه كار بكهین لهبارهی میللییهوه.
له پێوهندیی لهگهل چونیهتی بلاوبوونهوهی بلاوكراوهی كهرهفتوو گوتی: كهرهفتوو ئیجازهی نهبوو له ههموو ناوچه كوردییهكان بلاوبێتهوهو دهبوا تهنیا له چوارچێوی پارێزگای كوردستان بوایهو به زمانی فارسیش ئیجازهی دهرچوونی ههبوو، نهك زمانی كوردی، بهلام ئهوه چهند ژمارهیهكه به زمانی كوردیش بابهت بلاو دهكهینهوه.
ئیرهج عیبادی سهرنوسهری بلاوكراوهیكهرهفتوو كه له كاتی قسهكردن دا چهندین جار رهخنهی توندی له بهرپرسی رۆژنامهكهی گرت، وێرای ئهوهی كه بهكوردی نهزان ناوی دهبا، دهلێ: مودیر مهسئوولیكهروقتو به منی دهگوت لهوهتهی تو بووی به سهرنوسهری كهرفتوو بهرپرسانی ئیتلاعات من بانگهێشتن ناكهن بۆ كۆبوونهوهكانی خۆیان. بۆیه ههر بهم قسهیه دهردهكهوێ هێندێك بهرپرسی رۆژنامهكان دهعوهت دهكرێن بۆ كۆبوونهوهكانی ئیتلاعات. ئهو گوتی: ئهم خانمهی كه ئێستا خاوهن ئیمتیازی كهرهفتوویه باوكی 10 ـ 15 ساله نوێنهری رۆژنامهیاگلاعاته له كوردستان. ئهم خانمه(لیلا مدنی) ئهسلهن نازانێ كاری رۆژنامهوانی چیه! بهلام ئێستا ئیزنیان پێ داوه رۆژنامه دهربكا.
له ئیرهج عیبادیم پرسی له كوردستان دا زیاتر ئیمتیازی دهركردنی رۆژنامهو بلاوكراوه بهكێ دهدهن؟ ئهو دهلێ:به داخهوه ئهگهر عهدالهتێك بوایه دهبێ بیاندایه بهوانهی كه دهسهلاتیان زۆره لهو كاره. ههلوێستیان له سهر مهسهلهی میللیی ههیه. به داخهوه من خۆم 9 سال داواكاری دهركردنی رۆژنامهیهك بووم به ناوی ئارێز كه به منیان نهدا. كهسێك له كوردستان رۆژنامه وهردهگرێ دهبێ له ناو سیستهم دا بێ، ئهشێ نیزیك بێو ئهشێ سیستهم ئیحساسی مهترسی لێ نهكا، ههر چهند واسیتهشت ههبێ له ناو سهرانو بهرپرسانی رێژیم دهتوانی رۆژنامهش دهربكهی. به داخهوه بلاوكراوه كوردییهكان جگه له گوڤاریمهاباد ههموو بهرپرسهكانیان به جۆرێك نوێنهری پارلمان بوون، ئاشنایهتییان ههبووه له گهل بهرپرسان وهك ئاغای سوهرابی بهرپرسی رۆژههڵات، وهك ئاغای جهلالی زاده كه سیروانی بهرێوه دهبرد.
ئهو درێژه دهداو دهلێ: ئێستا گۆمان له سهررۆژنامهكان ههیهو خهڵكی به چاوی حكوومهتی بوون چاوله رۆژنامهكان دهكهن. دهلێن چون ئیجازه به تو نادهن كه نووسهریو دیاریشی رۆژنامه دهربكهی بهڵام به فلان كهس ئیجازه دهدهن؟ كهواته خهڵك حهقی ههیه گۆمانی ههبێ.
له ئیرهج عیبادیم پرسی باشه ئهگهر ئهمه وهزعی دهركردنی رۆژنامهیهك له كوردستان دا بێ، ئهم رۆژنامهیه تا چهند دهتوانێ له راستای كێشهی كوردا بێ؟ یا جێی متمانهی خوێنهری كورد بێ؟ ئهو گوتی: دیاره له چوارچێوهی یاسادا ئهگهر له هێله سوورهكان لا نهدهی دهتوانی كار بكهی. بۆ نموونه نابێ له هێزهكانی سپاو ئێنتیزامی نیزیك بیتهوه، نابێ له رێبهری نیزیك بیتهوهو نابێ له مهلاكان نیزیك بیتهوه. به ههرحال جۆرێك نهبێ كه سهران بهریته ژێر پرسیار دهتوانی رۆژنامه دهربكهی. له چوارچێوهی مهسائیلی كوردیش دا مهسایلی كوردستانی باشوور هاتوته ناو رۆژنامهكانهوه.
